Bingöl X Haber

Kültürel Miras

Side'de Tarihin Görkemli Kapıları Gün Yüzünde! 390 Metrelik Cadde Ortaya Çıktı

Kültür ve Turizm Bakanı Mehmet Nuri Ersoy, Side Antik Kenti'nde yürütülen kazı çalışmalarında tarihin görkemli kapılarından birinin daha gün yüzüne çıkarıldığını duyurdu. Yaklaşık 390 metre uzunluğundaki B Caddesi'nde tamamlanan kazılar, kentin Roma'dan Geç Antik Çağ'a uzanan dönüşümüne ilişkin önemli izler ortaya koydu.

Serdar KAAN • 26 Ağustos 2026, 14:04 • 7 dk okuma

Antalya'nın Manavgat ilçesine bağlı Side Antik Kenti, arkeoloji dünyasını heyecanlandıran yeni bir keşfe ev sahipliği yapıyor. Kültür ve Turizm Bakanı Mehmet Nuri Ersoy, Side'de yürütülen kazı çalışmalarında tarihin görkemli kapılarından birinin daha gün yüzüne çıkarıldığını duyurdu. Yaklaşık 390 metre uzunluğundaki B Caddesi'nde tamamlanan kazılar, kentin Roma döneminden Geç Antik Çağ'a uzanan zengin geçmişine ışık tutuyor.

Side Antik Kenti'nin Tarihi ve Önemi

Side, Antalya'nın doğusunda, Akdeniz kıyısında yer alan köklü bir antik kent. MÖ 7. yüzyılda Yunan kolonistler tarafından kurulan kent, özellikle Roma İmparatorluğu döneminde büyük bir gelişim göstermiş; ticaret merkezi ve liman kenti olarak öne çıkmıştır. Binlerce yıllık tarihiyle Side, tiyatrosu, tapınakları, agorası ve sütunlu caddeleriyle Pamfilya'nın en görkemli kentlerinden biri olarak kabul edilir.

Bugüne kadar yapılan kazılarda Antik Dönem'in izleri büyük oranda gün yüzüne çıkarılmıştı. Ancak son keşif, kentin kentsel dokusunun ve mimarisinin daha iyi anlaşılmasını sağlayacak nitelikte. Arkeologlar, B Caddesi'nin yalnızca bir yol değil, aynı zamanda kentin sosyal, kültürel ve ekonomik yaşamının kalbi olduğunu vurguluyor. Kültür ve Turizm Bakanlığı'nın koordinesinde yürütülen çalışmalar, Side'nin UNESCO Dünya Mirası Geçici Listesi'ne alınması için de önemli bir adım olarak değerlendiriliyor.

Kazı Çalışmaları ve B Caddesi

Side'deki kazı çalışmaları, uzun yıllardır aralıksız devam ediyor. Son olarak B Caddesi'nde yoğunlaşan ekipler, yaklaşık 390 metre uzunluğundaki bu anıtsal yolun büyük bölümünü gün yüzüne çıkarmayı başardı. Caddede yapılan kazılarda, dönemin mimari özelliklerini yansıtan çok sayıda yapı kalıntısı, sütun parçaları, yazıtlar ve günlük yaşam objelerine rastlandı.

B Caddesi'nde Keşfedilen Yapılar

Kazı çalışmalarında ortaya çıkan kalıntılar, B Caddesi'nin anıtsal kapılarla süslü görkemli bir aks olduğunu gösteriyor. Özellikle caddenin başlangıcında yer alan vurgulu kapı yapısı, dönemin ihtişamını gözler önüne seriyor. Bu kapının, kente gelen yolcuları karşılayan önemli bir sembol olduğu düşünülüyor. Ayrıca cadde boyunca dizilen dükkanlar, atölyeler ve kamu yapılarının temelleri de kazılarla ortaya çıkarıldı.

Ekipler, B Caddesi'nin iki yanında yer alan yapıların Geç Roma ve Erken Bizans dönemlerine tarihlendiğini belirtiyor. Ele geçen seramik parçaları, sikkeler ve yazıtlar sayesinde caddenin kullanım evreleri hakkında önemli bilgiler elde edildi. Özellikle ticari yapıların yoğunluğu, Side'nin o dönemde önemli bir ticaret merkezi olduğunu teyit ediyor.

Roma'dan Geç Antik Çağ'a Geçişin İzleri

B Caddesi'ndeki kazılar, Side'nin kentsel dönüşümünü anlamak açısından da büyük önem taşıyor. Uzmanlar, caddede yer alan yapıların geçirdiği mimari değişimlerin, Roma İmparatorluğu'nun ekonomik ve sosyal çöküşüyle birlikte ortaya çıkan Geç Antik Çağ geçişini gözler önüne serdiğini ifade ediyor. Kamu binalarının küçük atölyelere dönüşmesi, caddelerin daraltılması gibi bulgular, bu dönüşümün somut kanıtları olarak gösteriliyor.

Arkeologlar, B Caddesi yerleşim planının, Side'nin çok katmanlı yapısını anlamak için kritik bir veri sağladığını belirtiyor. Kazı başkanlığı tarafından yapılan açıklamada, caddenin milattan sonra 2. yüzyıldan 7. yüzyıla kadar kesintisiz kullanıldığı, bu süreçte yapıların sürekli yenilendiği ve işlev değiştirdiği kaydedildi. Bu bulgular, kentin binlerce yıllık tarihine ışık tutan nadir örneklerden biri olarak değerlendiriliyor.

Bakan Ersoy'un Açıklamaları ve Uzman Görüşleri

Kültür ve Turizm Bakanı Mehmet Nuri Ersoy, yaptığı yazılı açıklamada Side'deki keşfin önemine dikkat çekti. Ersoy,

"Side'de tarihin görkemli kapılarından birini daha gün yüzüne çıkardık. Yaklaşık 390 metre uzunluğundaki B Caddesi'nde tamamladığımız kazılar, Side'nin Roma'dan Geç Antik Çağ'a uzanan dönüşümüne ilişkin önemli izler ortaya koydu."

ifadelerini kullandı. Bakan ayrıca, bu tür projelerin ülkenin kültürel mirasının korunması ve gelecek nesillere aktarılması açısından büyük bir özveriyle yürütüldüğünü vurguladı.

Uzmanlardan İlk Değerlendirmeler

Arkeoloji dünyası, B Caddesi'ndeki keşfi yakından takip ediyor. Pamfilya Bölgesi kazıları üzerine uzmanlaşan arkeologlar, bu bulguların Side'nin sadece turistik bir cazibe merkezi değil, aynı zamanda bilimsel açıdan son derece değerli bir açık hava müzesi olduğunu bir kez daha kanıtladığını söylüyor. Birçok uzman, B Caddesi'nin tümüyle gün yüzüne çıkarılmasının ardından bölgenin ziyaretçi potansiyelinin önemli ölçüde artacağı görüşünde.

Antalya'daki diğer antik kentlerle karşılaştırıldığında Side'nin özgün bir kent planına sahip olduğunu belirten araştırmacılar, B Caddesi'nin bu planın en canlı örneklerinden biri olduğunu ifade ediyor. Özellikle sütunlu caddelerin, kentin idari ve ticari merkezlerini birbirine bağladığı biliniyor. Bu nedenle caddenin tamamının kazılması, Side'nin kentsel kimliğinin daha net ortaya konulmasına katkı sağlayacak.

Gelecek Planları ve Turizme Katkısı

Restorasyon ve Ziyaretçi Deneyimi

Side Antik Kenti'ndeki kazıların tamamlanmasının ardından restorasyon ve konservasyon çalışmalarının başlatılması planlanıyor. B Caddesi'nde ortaya çıkan yapıların, ziyaretçilerin güvenli şekilde gezebileceği bir arkeopark düzenlemesiyle sunulması hedefleniyor. Antalya İl Kültür ve Turizm Müdürlüğü yetkilileri, önümüzdeki dönemde caddenin çevre düzenlemesi ve aydınlatma sistemleriyle donatılacağını, böylece yerli ve yabancı turistlerin bu tarihi dokuyu yakından deneyimleyebileceğini açıkladı.

Side, zaten her yıl milyonlarca turisti ağırlayan bir bölge. B Caddesi'nin gün yüzüne çıkarılması ve düzenlenmesiyle birlikte turist sayısında önemli bir artış bekleniyor. Turizmciler, antik kentteki yeni keşiflerin bölge ekonomisine ve tanıtımına büyük katkı sağlayacağını dile getiriyor. Uzmanlara göre, Side'nin hak ettiği uluslararası tanınırlığa ulaşması için bu tür projelerin sürekliliği büyük önem taşıyor.

Sonuç olarak, Side Antik Kenti'ndeki B Caddesi kazıları, hem bilimsel hem de kültürel açıdan büyük bir kazanım olarak öne çıkıyor. Roma'dan Geç Antik Çağ'a uzanan izler sayesinde, kentin geçmişi daha iyi anlaşılacak ve gelecek nesillere aktarılabilecek. Bu keşif, Türkiye'nin zengin arkeolojik mirasının korunması ve tanıtılması yolunda atılmış önemli bir adım olarak tarihe geçiyor. Önümüzdeki yıllarda yapılacak yeni kazıların Side'nin bilinmeyenlerini daha da aydınlatması bekleniyor.

#Antalya #Kültür ve Turizm Bakanlığı #Mehmet Nuri Ersoy #Kazı #Arkeoloji #Side Antik Kenti #B Caddesi #Roma Dönemi #Geç Antik Çağ